برچسب: حکمت متعالیه

جهان های ممکن انضمامی و نقد آن از دیدگاه حکمت متعالیه مصطفی زالی روح الله عالمی مهدی قوام صفری ظهور مفهوم جهان های ممکن در فلسفه ی تحلیلی معاصر و تأثیر فراوان آن در غلبه بر تشکیک تجربه گرایی جدید مبنی بر نفی منطق وجهی، به مباحث فراوانی پیرامون ماهیت این مفهوم منجر شده است. […]

روش شناسی علوم اجتماعی از دیدگاه هابرماس و بررسی آن از منظر حکمت متعالیه عبدالله زکی على مصباح علوم اجتماعی از ابتدای شکل گیری خود، با این پرسش مهم مواجه بوده که روش شناسی ویژه آن چیست؟ پارادایم های مختلف اثباتی، تفسیری و انتقادی، هر یک پاسخی به این پرسش داده و مدعی برتری نسبت […]

روش شناسی انتقادی عاملیت و ساختار در اندیشه گیدنز از منظر حکمت متعالیه محمدداود مدقق حامد حاجی حیدری چگونگی رابطه عاملیت و ساختار، معضل اساسی علوم اجتماعی است. نظریه ساخت یابی با هدف پایان دادن به امپراطوری نظریه های هرمنوتیکی از یک سو و ساختارگرایی و کارکردگرایی از سوی دیگر، در نظر دارد تبیینی کفایتمندتر […]

ارزیابی خوب یا بد بودن سرشت و شاکله انسان براساس حکمت متعالیه محسن ایزدی ارزیابی سرشت انسان و نیک یا بد بودن آن، از مسائل مهم و کهن در مکاتب مختلف دینی و فلسفی بوده است. برخی انسان را نیک سرشت، برخی او را بدسرشت و گروهی هم وی را فاقد سرشت مشترک دانسته اند. […]

بازسازی مفهوم فرهنگ بر اساس مبانی حکمت متعالیه میثم صداقت زاده فهم دقیق آنچه فرهنگ خوانده می شود در علوم انسانی اهمیتی فراوان دارد. این مفهوم در غرب مدرن مسیری پر پیچ و خم را پیموده که برای پی بردن به معنای آن باید از این مسیر آگاه بود.   چنان که برخی گفته اند، […]

حکمت متعالیه و تدوین فلسفه سیاسی اسلامی احمد واعظی فلسفه سیاسی به عنوان دانشی مشتمل بر سه ضلع اصلی (تحلیلی، توصیفی و تجویزی) مجال آن را دارد که در چارچوب مبانی و ارزش ها و انسان شناسی اسلامی تدوین یابد و مقوله ای به نام «فلسفه سیاسی اسلامی» امکان ظهور دارد. حکمت متعالیه که مرحله […]

ملاصدرا، زمانه و نیاز ما به تاریخ اندیشی مجید احسن روشن است که فلسفه یونان آغازین زمین بازی فلسفه نزد منفکران عالم اسلام و مسیحیت است. میراث داری فلسفه یونان در کنار فرهنگ ابراهیمی و علایق یکسان در بحث از موضوعاتی همچون خدا و خلقت و نیز برخی مبانی فلسفی و معرفتی مشترک می تواند […]

اصل امتناع تناقض: حکمت متعالیه و منطق فازی مهدی حسین زاده یزدی «اصل امتناع تناقض» در حکمت متعالیه همچون سایر مکاتب فلسفی، یک اصل زیر بنایی است. ملاصدرا انکار این اصل را سقوط در شکاکیت می داند؛ در حالیکه نظریه پردازان فازی این اعتقاد را برنمی تابند و بر این باورند که منطق فازی بر […]

اسفار ملاصدرا (به روایت دکتر نصر) اسفار به معنی سفرها -1-2 نگارش ماندگارترین اثر ملا صدرا، الحکمه المتعالیه فی الاسفار العقلیه الاربعه، که از این به بعد، از آن با عنوانِ اختصاری و متداول اسفار یاد خواهیم کرد، در شکل ابتدایی اش در سال 1 037/1628 به پایان رسید. بی اغراق می توان گفت که […]

  تأملی در اصالت ماهیتی بودن شیخ اشراق مصطفی مؤمنی در تاریخ تفکر اسلامی، مسئله اصالت وجود یا ماهیت اولین بار در حکمت متعالیه مطرح شد، ولی نسبت اصالت وجود به مشاییان، و اصالت ماهیت به شیخ اشراق شهرت یافته است. حال جای بحث است که آیا شیخ اشراق وجود را به همان معنایی که […]