لطيفه هایی چنان جذاب كه فيلسوفان فرانسوى هم دوست بدارند
برگردان: آرزو آتشکار
«افلاطون و پلاتيپوس به یک نوشگاه می آیند…: فهم فلسفه از طريق لطيفه»، کتابی از توماس كتكارت و دنيل كلين؛ این دو نویسنده سعى دارند نكاتى از تاريخ فلسفه را از طريق لطيفه ها به مخاطب توضيح دهند.
جرمى بنتام در كافه
روزى بنتام در حالى كه يك اسكناس پنجاه دلارى در دست داشت وارد كافه اى شد و از باريستا پرسيد، “ارزان ترين نوشيدنى شما چيست؟”
باريستا پاسخ داد،”قهوه ى بدون كافئين كه فقط يك دلار و نود و نه سنت است.”
بنتام ابراز خرسندى مي كند و اسكناس پنجاه دلارى را به او مي دهد و يك فنجان قهوه بدون كافئين براى بيست و پنج نفر بعدى كه وارد كافه مي شوند، حساب ميكند!
جرمى بنتام فيلسوف انگليسى و از بنيانگذاران اصالت-سود يا فايده گرايى Utilitarianism است. در اين رويكرد اخلاقى، خوشبختى و سعادت فضيلت برتر شناخته مي شود و عملى درست و اخلاقى است كه در جهت تأمين سعادت اكثريت و گسترش خوشبختى همگانى باشد.
در اين لطيفه، با آگاهى از چنين تعريفى از خوشبختى حداكثرى و برابر، بنتام ترجيح مي دهد به جاى خرج كردن همه ى پنجاه دلار براى خودش آن را بين حداكثر افراد و در يك منفعت مشترك تقسيم كند. عمل خيرخواهانه و افزودن خوشبختى و سعادت همواره در اخلاق فايده- محور مورد توجه بوده.
Plato and a Platypus Walk into a Bar
> > > >