پلی از فلسفه تا هنر

دسته: جامعه شناسی

واکاوی نظریه فرهنگی سپهر نشانه ای یوری لوتمان

واکاوی نظریه فرهنگی سپهر نشانه ای یوری لوتمان و کاربسیت آن در زمینه تجلیل مناسبات میان دین و سینما حسین سرفراز، احمد پاکتچی، مسعود کوثری، حسام الدین آشنا   یکی از نظریه های فرهنگی که تأثیر زبان شناسی، ساختگرایی و پساساختگرایی از هر کجا بر آن مشهود است، نظریه ای است که توسط نوری لوتمان […]

دیدگاه های هانا آرنت و سیمون وی درباره ی نیاز به ریشه ها

دیدگاه های هانا آرنت و سیمون وی درباره ی نیاز به ریشه ها اسکات ریمر ما در جهانی زندگی می‌کنیم که بیش از هر زمانِ دیگری در طولِ تاریخ، پول و اقتصاد نقشی تعیین‌کننده در سرنوشت انسان و جوامع ایفا می‌کنند. با درنظرگرفتن چنین واقعیتی، شاید دیگر پیروزی کسی همچون دونالد ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری […]

ایران در شاهنامه

ایران در شاهنامه حسن انوری   ایران آشناترین نامی است که خواننده «شاهنامه» با آن روبرو می‌شود و بیش از هشتصد بار در سراسر شاهنامه تکرار شده است. این نام در شاهنامه به کجا اطلاق شده است؟ به یقین خوانندگان دقیق شاهنامه به ابهامی که از نظر جغرافیایی در کاربرد این واژه هست، توجه کرده […]

فرهنگ و تراژدی

فرهنگ و تراژدی رولان بارت ترجمه رضا سیدحسینی خلاصه ای از این مقاله را که از کارهای دوران جوانی رولان بارت (بیست و هفت سالگی او) و پیچیدگی فنی کارهای اخیرش را ندارد، در کنار مواد درسی “نقد ادبی” برای استفاده ی دانشجویان مرکز آموزش تئاتر فرهنگسرای نیاوران ترجمه کرده بودم. امّا چون مطلب با […]

نظریه پسااستعماری و کُردشناسی

نظریه پسااستعماری و کُردشناسی جلیل کریمی نظریه پسااستعماری در طول بیش از نیم قرنی که از پیدایش و گسترش آن می گذرد، دستخوش تغییر و تحولات ژرفی در نظریه و روش شده است؛ تا جایی که می توان از دوره “پساسعیدی” سخن راند. با اینکه کتاب “شرق شناسیِ” سعید را عموماً مانیفست رسمی این رویکرد […]

شهروند یا انسان؛ ما اجرای انسان های دیگریم

شهروند یا انسان؛ ما اجرای انسان های دیگریم مصطفی مهرآیین عنوان سخنرانی من “انسان یا شهروند” است. “ژولیا کریستوا” در 1941 متولد و در 1966 از بلغارستان وارد فرانسه شد و چون متفکری بود که به تعبیر “رولان بارت” هرچیزی را که تصور می کردیم به پایان آن رسیده ایم او از نو آغاز می […]

جایگاه جامعه‌شناسی ادبیات در نقد ادبی معاصر

جایگاه جامعه‌شناسی ادبیات در نقد ادبی معاصر دکتر حسین پاینده جامعه‌شناسی ادبیات حوزه‌ای از مطالعات چندرشته‌ای است که تأثیر ساختارهای اجتماعی در تولید متون ادبی را بررسی می‌کند. پیش‌فرض دست‌اندرکارانِ این نوع پژوهش این است که آفرینش آثار ادبی از اوضاع اجتماعیِ معیّن ناشی می‌شود و لذا ادبیات را نمی‌توان به درستی فهمید مگر آن‌که […]

روشنفکران ایرانی و هویت

روشنفکران ایرانی و هویت (2) میزگرد دکتر غلامرضا اعوانی دکتر غلامحسین ابراهیمی دینانی دکتر نوراله قیصری   هویت ملّی پدیده ای مربوط به دوران جدید است در تحلیل و تبیین چگونگی و علل پیدایش هویت به معنای عام و هویت به معنای خاص کلمه به عوامل مختلفی برمی خوریم که از بارزترین آنان می توان […]

مفاهیم بنیادی در مباحث رفاه اجتماعی (سیاست اجتماعی، حمایت اجتماعی، رفاه و تأمین اجتماعی)

مفاهیم بنیادی در مباحث رفاه اجتماعی (سیاست اجتماعی، حمایت اجتماعی، رفاه و تأمین اجتماعی) فرشید یزدانی   واژه‌های «رفاه» و «تأمین» بخصوص با صفت «اجتماعی» واژه‌هایی هستند مولود تحولات مدرن و به‌خاطر همین ویژگی، پیچیدگیهای مناسبات اجتماعی مدرن در تفسیر و تأویل آنها راه جسته است. از این رو، ارائه تعریفی دقیق و روشن از […]